Collageen: wat het is, wat erin zit en waar je op let

Wat is collageen?

Collageen is een structureel eiwit. In totaal zijn er meer dan 28 typen collageen bekend, maar in de praktijk zijn er drie die je het vaakst tegenkomt in supplementen:

De meeste collageenpoeders bevatten type I, soms gecombineerd met type III. Op het etiket staat dit soms vermeld als type, maar vaker als "collageenpeptiden" of "gehydrolyseerd collageen".

Hoe maakt het lichaam collageen aan?

Collageen wordt geproduceerd uit aminozuren — de bouwstenen van eiwitten. De drie aminozuren die daarin de hoofdrol spelen zijn glycine, proline en hydroxyproline. Maar aminozuren alleen zijn niet genoeg: voor de aanmaak van collageen zijn ook bepaalde voedingsstoffen nodig.

• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van de huid.*
• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van kraakbeen.*
• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van botten.*
• Koper draagt bij tot de instandhouding van normaal bindweefsel.*
• Zink draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.*

Precies daarom worden vitamines en mineralen zoals vitamine C, koper en zink vaak gecombineerd met collageen in één supplement of poeder.

3 Ingrediënten die je vaak ziet in collageenpoeders

Collageenpoeders zijn zelden "puur" collageen. De meeste formules bevatten extra ingrediënten die de samenstelling aanvullen. Dit zijn de drie meest voorkomende:

1) Vitamine C

Vitamine C is het meest toegevoegde ingrediënt in collageenpoeders. Het speelt een rol bij de normale collageenvorming voor de normale functie van de huid en het kraakbeen.* Omdat het lichaam vitamine C niet zelf aanmaakt, moet je het via voeding of suppletie binnenkrijgen.

2) Hyaluronzuur

Hyaluronzuur is een stof die van nature in het lichaam voorkomt en ook veel wordt toegepast in cosmetica. In collageensupplementen duikt het steeds vaker op als extra ingrediënt, naast het collageen zelf. Op het etiket staat het soms als "hyaluronic acid" of "natriumhyaluronaat" vermeld.

3) Vitamine B3 (niacine) & biotine (B8)

Niacine en biotine zijn vitamines uit de B-groep die je regelmatig ziet in beauty-georiënteerde collageenformules:

• Niacine draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.*
• Biotine draagt bij tot de instandhouding van normaal haar.*
• Biotine draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.*

Wat zijn collageenpeptiden en wat betekent 'gehydrolyseerd'?

Wanneer je een collageenpoeder koopt, zie je op de verpakking bijna altijd de term "collageenpeptiden" of "gehydrolyseerd collageen" staan. Maar wat betekent dat?

Collageen is van nature een groot, complex eiwit. In zijn ruwe vorm is het moeilijk oplosbaar in vloeistoffen. Door het productieproces van hydrolyse — waarbij enzymen het collageen als het ware "opknippen" in kleinere eiwitfragmenten — ontstaan collageenpeptiden. Die kleinere ketens zijn veel makkelijker oplosbaar in water, thee, koffie of een smoothie.

Dat is meteen ook de reden waarom collageenpoeder zich zo gemakkelijk laat mengen: het lost op in zowel warme als koude dranken en laat geen klonters achter.

Waar let je op bij het kiezen van een collageenpoeder?

Het aanbod aan collageenpoeders is groot. Om de juiste keuze te maken, zijn er een aantal dingen die het vergelijken makkelijker maken:

Herkomst: marine of bovine?

De twee meest voorkomende bronnen zijn marine collageen (gewonnen uit vis) en bovine collageen (gewonnen uit rund). Marine collageen bevat voornamelijk type I en wordt vaak geprefereerd door mensen die rood vlees vermijden. Bovine collageen bevat doorgaans type I én type III. Let op: viscollageen is een visallergeen en moet als zodanig op het etiket staan.

Dosering per dagportie

De hoeveelheid collageen per portie verschilt sterk per product — van 2,5 gram tot wel 15 gram per dag. Kijk altijd naar de dagportie op het etiket en niet alleen naar het totaalgewicht van de verpakking.

Extra ingrediënten

Veel formules voegen vitamines en mineralen toe, zoals vitamine C, zink, koper, niacine of biotine. Controleer welke stoffen erin zitten en in welke hoeveelheden, zodat je weet wat je dagelijks binnenkrijgt.

Smaak en zoetstoffen

Collageenpoeders zijn verkrijgbaar in naturelvarianten (zonder smaak, geur of kleur) en in gearomatiseerde versies zoals vanille, aardbei of chocolade. Sommige producten bevatten zoetstoffen; andere zijn zonder. Kijk op het etiket als je dit relevant vindt.

Allergenen en geschiktheid

Naast het visallergeen bij marine collageen kan collageen ook gelatine bevatten. Collageen is niet geschikt voor veganisten en vegetariërs, omdat het altijd van dierlijke oorsprong is. Plantaardig collageen bestaat niet; producten die dit claimen bevatten doorgaans stoffen die de eigen collageenproductie ondersteunen, maar geen collageen zelf.

Certificeringen en kwaliteit

Kijk bij aankoop naar keurmerken zoals GMP-productie, laboratoriumtests op zuiverheid en traceerbaarheid van de grondstof. Betrouwbare merken vermelden deze informatie op de verpakking of hun website.

Hoe gebruik je collageenpoeder in je dagelijkse routine?

Collageenpoeder is een van de meest veelzijdige supplementen die je kunt nemen. Volg altijd de gebruiksaanwijzing op het etiket. Een paar ideeën om het eenvoudig in te passen:

• In koffie of thee — naturelvarianten lossen op zonder smaak of geur te veranderen
• In een smoothie — combineer met fruit, groenten of noten naar keuze
• In (plantaardige) melk — warm of koud, als collageendrankje
• Door yoghurt of kwark — meng het er simpelweg doorheen
• Door havermout of overnight oats — voor een eiwitrijkere portie

Naturelvarianten zijn het meest veelzijdig: ze hebben geen eigen smaak en lossen op in vrijwel elke vloeistof. Gearomatiseerde varianten zijn ideaal als je van een lekker smakend drankje op zichzelf houdt.

5 smaken, zoveel opties

Met de Feel Beautiful & Flexible-poeders van Superfoodstore kun je makkelijk variëren. Meng een schepje in (plantaardige) melk, yoghurt of een smoothie en kies de smaak die bij je moment past. Of je nu gaat voor een fruitige variant of een klassieke smaak — er is voor elk wat wils.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen marine en bovine collageen?

Marine collageen is afkomstig van vis en bevat voornamelijk type I. Bovine collageen is afkomstig van rund en bevat doorgaans zowel type I als type III. Beide worden verwerkt tot gehydrolyseerde peptiden in poeders en supplementen. Let op: marine collageen is een visallergeen.

Is collageenpoeder geschikt voor veganisten?

Nee. Collageen is altijd van dierlijke oorsprong — van vis of rund. Er bestaat geen plantaardig collageen. Producten die "vegan collageen" noemen bevatten doorgaans ingrediënten die de eigen collageenproductie in het lichaam kunnen ondersteunen, maar geen collageen zelf.

Wat betekent 'gestandaardiseerd op collageenpeptiden'?

Dit betekent dat elke portie een vaste, meetbare hoeveelheid collageenpeptiden bevat. Gestandaardiseerde producten bieden consistentie: je weet wat je per schepje binnenkrijgt. Dit maakt het makkelijker om de dagelijkse hoeveelheid bij te houden.

Kan ik collageenpoeder combineren met andere supplementen?

Collageenpoeder wordt vaak gecombineerd met vitamine C, zink, biotine of hyaluronzuur. Kijk of je supplement deze stoffen al bevat voordat je er extra losse supplementen bij neemt. Volg bij twijfel het advies van een zorgverlener of diëtist.

Is collageen hetzelfde als gelatine?

Gelatine is ook afkomstig van collageen, maar het productieproces verschilt. Gelatine wordt verkregen door collageen gedeeltelijk te hydrolyseren; het lost alleen op in warm water en stolt bij afkoeling. Collageenpeptiden zijn verder afgebroken en lossen op in zowel warme als koude vloeistoffen. Ze zijn dus niet hetzelfde, hoewel ze dezelfde bron hebben.

Claimoverzicht

* Gezondheidsclaims goedgekeurd door de EFSA

• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van de huid.
• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van kraakbeen.
• Vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale functie van botten.
• Koper draagt bij tot de instandhouding van normaal bindweefsel.
• Zink draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.
• Zink draagt bij tot de instandhouding van normaal haar.
• Zink draagt bij tot de instandhouding van normale nagels.
• Niacine draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.
• Biotine draagt bij tot de instandhouding van normaal haar.
• Biotine draagt bij tot de instandhouding van een normale huid.

Voedingssupplementen zijn geen vervanging van een gevarieerde voeding en gezonde levensstijl.